TURAN’DA BİRLİK ÇAĞRISI!

● Türk dünyasının ortak geleceği Ankara’da masaya yatırıldı. Türk Devletleri Teşkilatının 13. Liderler Zirvesi’nde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türk milletinin farklı coğrafyalardaki kollarının ortak değerler etrafında buluşmasının önemini vurguladı. Türkiye’nin dönem başkanlığını Azerbaycan’dan devraldığı zirvede ortak dil, ekonomik bütünleşme, savunma ve siber güvenlik, yapay zekâ, ulaştırma ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin Türk dünyasındaki konumu öne çıktı. Turan ülküsünün yalnızca söylemde değil, somut iş birliğinde karşılık bulması gerektiği bir kez daha gündeme geldi.

ANKARA’DA TÜRK DÜNYASI BULUŞMASI

Cengiz Gültekin – Türk Devletleri Teşkilatının (TDT) 13. Devlet ve Hükûmet Başkanları Zirvesi, 30 Ekim 2026’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde Ankara’da başladı.

“Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” temasıyla düzenlenen zirvede Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan’ın yanı sıra gözlemci ülkelerin temsilcileri bir araya geldi.

Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Türkmenistan Devlet Başkanı Serdar Berdimuhamedov ve KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman Ankara’daki buluşmada yer aldı.

Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in önceden planlanan programı nedeniyle katılamadığı zirvede ülkesini Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov temsil etti.

ERDOĞAN: TÜRK AİLESİNDE AYRILIĞA YER YOK

Zirvenin açılışında konuşan Cumhurbaşkanı Erdoğan, Türk devletleri arasındaki ortak geçmişin geleceğe yönelik güçlü bir birliktelik doğurduğunu belirtti.

Erdoğan, “Türk dünyasının aile fotoğrafında ayrılığa, gayrılığa, ihtilafa yer yoktur” diyerek Türk devletlerinin ortak hedeflerde buluşmasının önemini vurguladı.

Zirvenin ana düşüncesini Kırım Türklerinin büyük düşünürü İsmail Gaspıralı’nın birlik anlayışından aldıklarını belirten Erdoğan, dilde birliğin karşılıklı anlaşmayı, fikirde birliğin ortak stratejiyi, işte birliğin ise alınan kararların hayata geçirilmesini gerektirdiğini anlattı.

Türk dünyasının geleceği açısından asıl sınav, kardeşlik sözlerinin uygulanabilir ortak kararlara dönüşmesi olacak.

TÜRKİYE DÖNEM BAŞKANLIĞINI DEVRALDI

Zirvenin önemli gelişmelerinden biri, Türk Devletleri Teşkilatının dönem başkanlığının Azerbaycan’dan Türkiye’ye geçmesi oldu.

Türkiye’nin yeni dönemde ortak Türk dili çalışmalarını, kültürel yakınlaşmayı, ülkeler arasında seyahat kolaylığını ve ekonomik iş birliğini geliştirmeyi hedeflediği açıklandı.

Dönem başkanlığıyla birlikte teşkilatın kurumsal yapısını güçlendirecek çalışmaların hızlandırılması bekleniyor.

KIBRIS VE TÜRKMENİSTAN’A BİRLİK MESAJI

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin Türk dünyasıyla ilişkilerinin geliştirilmesini istedi.

KKTC’nin aile meclisi olarak nitelendirdiği teşkilatla temaslarının artırılacağına inandığını belirten Erdoğan, Türkmenistan’ın da en kısa zamanda tam üye olmasını temenni etti.

Bu açıklamalar, Türk dünyasının bütünleşme sürecinde yalnızca mevcut üyelerin değil, gözlemci ülkelerin de önemli bir yere sahip olduğunu gösterdi.

TÜRK DÜNYASINA DİJİTAL GÜÇBİRLİĞİ

Zirvede dikkat çeken başlıklardan biri de teknoloji alanındaki ortak çalışmalar oldu.

Erdoğan, ortak uydu projesinin hızlandırılmasını, siber güvenlik iş birliği mutabakatının hayata geçirilmesini ve Türk devletlerinin pazarlarını buluşturacak ortak bir dijital ticaret platformunun geliştirilmesini istedi.

Oğuz, Kıpçak ve Karluk dil gruplarını kapsaması öngörülen Büyük Türk Dili Modeli üzerinde çalışılması çağrısında bulundu.

Yapay zekâ ve dijital kalkınma alanındaki ortak eylem planı da Türkiye’nin dönem başkanlığının öncelikleri arasında gösterildi.

Bu çalışmalar gerçekleşirse Türk dünyasının dil birikimi dijital çağda daha güçlü temsil edilebilecek.

ORTA KORİDOR STRATEJİK ÖNEM TAŞIYOR

Asya ile Avrupa arasındaki ticaret bağlantılarının geliştirilmesi de zirvenin temel gündem maddeleri arasında yer aldı.

Hazar Denizi üzerinden Türk devletlerini birbirine bağlayan Trans Hazar Doğu-Batı Orta Koridoru, ulaştırma ve ticaret bakımından stratejik bir güzergâh olarak değerlendirildi.

Ortak ulaştırma altyapısının güçlendirilmesi, gümrük işlemlerinin kolaylaştırılması ve enerji bağlantılarının geliştirilmesi, Türk dünyasının ekonomik dayanıklılığını artırabilecek başlıklar olarak öne çıktı.

TURAN ÜLKÜSÜNDE SÖZDEN EYLEME

Turan Devlet Teşkilatı Derneğinin savunduğu kültürel yakınlaşma ve Türk dünyası dayanışması açısından Ankara Zirvesi ayrıca önem taşıyor.

Edirne’den Türk dünyasına uzanan bu anlayışta Turan, yalnızca coğrafi bir tanım değil; ortak tarih, dil, kültür ve gelecek sorumluluğuyla şekillenen bir gönül bağıdır.

Ancak birlik düşüncesinin gerçek gücü; gençlerin eğitime erişiminde, üniversiteler arasındaki iş birliğinde, ortak kültür çalışmalarında, ticarette ve teknoloji üretiminde ortaya çıkacak.

Türk devletleri arasındaki farklı siyasi ve ekonomik önceliklerin karşılıklı saygıyla ele alınması, kalıcı iş birliğinin temel şartlarından biri olacak.

GÖZLER ANKARA BİLDİRİSİ’NDE

Zirvenin sonunda, Türk Devletleri Teşkilatının gelecekteki çalışmalarına yön verecek Ankara Bildirisi’nin kabul edilmesi öngörülüyor.

Bildirinin yanı sıra yeni Genel Sekreterlik döneminin ve teşkilatın 2027–2031 yıllarına ilişkin stratejik önceliklerinin belirlenmesi bekleniyor.

Ankara’daki buluşmanın Türk dünyasına bırakacağı asıl miras, verilen birlik mesajlarının ne ölçüde ortak yatırımlara, güçlü kurumlara ve somut kazanımlara dönüşeceğiyle ölçülecek.

Çünkü Türk dünyasının geleceğini yalnızca ortak geçmiş değil, birlikte inşa edilecek yarınlar belirleyecek.

Turan ülke değil, vatandır.

About Author