KIŞIN GÖRÜNMEYEN SALGINI: GRİP Mİ, YALNIZLIK MI?

Virüsler değişiyor, mutasyona uğruyor. Peki, insan neden değişmekte bu kadar zorlanıyor? Tıp bedenimizi korumanın yollarını ararken, merhametini, sevgisini ve vicdanını yitiren insanın yaralarını kim saracak?

VİRÜSLER DEĞİŞİYOR, YA İNSANLIK?

Dr. Devrim Soukla | Köşe Yazısı Her kış aynı kaygılarla karşılaşıyoruz. Grip salgınları, soğuk algınlığı, yükselen ateş, bitmeyen öksürükler, hastane koridorlarında bekleyen insanlar…

Bir hekim olarak biliyorum ki virüsler değişir. Mutasyona uğrar, yeni özellikler kazanır, kimi zaman bağışıklık sistemimizi zorlar. Bilim insanları da bu değişimi izler, aşıları ve korunma yöntemlerini geliştirir.

Ancak yıllardır zihnimi kurcalayan başka bir soru var:

Virüsler bile değişirken insan neden kimi zaman aynı duyarsızlığın, aynı bencilliğin, aynı merhametsizliğin içinde kalıyor?

Üstelik insanın değişmek için mutasyona ihtiyacı yok. Biraz vicdan, biraz anlayış, biraz da karşısındakinin acısını görebilme yeteneği yeterli.

HER HASTALIĞIN ATEŞİ OLMAZ

Hekimlik yalnızca hastalıkları tanımak, ilaç yazmak ve tahlil sonuçlarını değerlendirmek değildir.

Bazen muayene odasına giren bir insanın asıl sıkıntısı, anlattığı belirtilerin çok ötesindedir.

Başının ağrıdığını söyler ama belki de günlerdir kimseyle konuşmamıştır.

Uyuyamadığından yakınır ama zihnini yoran şey, gördüğü ilgisizliktir.

Göğsünde bir ağırlık hissettiğini anlatır. Bunun altında araştırılması gereken bedensel bir hastalık bulunabileceği gibi, uzun süredir taşıdığı kaygılar da olabilir.

Bir hekim bunların hiçbirini göz ardı edemez.

Çünkü insan yalnızca organlardan, damarlardan ve kemiklerden oluşmaz. Duyguları, korkuları, kırgınlıkları ve umutlarıyla bir bütündür.

Her hastalığın ateşi olmaz. Her acı da kan tahlilinde görülmez.

KIŞIN EN SESSİZ YÜZÜ: YALNIZLIK

Kış geldiğinde pencereler kapanır, sokaklar tenhalaşır, insanlar evlerine çekilir.

Fakat bazı kapılar vardır ki yalnızca soğuktan korunmak için kapanmaz. O kapıların ardında unutulmuş insanlar yaşar.

Bir telefon bekleyen yaşlılar…

Çocuklarının sesini duymayı özleyen anneler, babalar…

Kalabalık bir kentte yaşadığı hâlde derdini anlatacak tek bir insan bulamayanlar…

Hastalandığında kapısını çalacak kimsesi olmayanlar…

Grip virüsleri solunum yollarını etkiler. Yalnızlık ise insanın ruhsal iyilik hâlini, uykusunu, günlük yaşamını ve zaman içinde bedensel sağlığını da olumsuz etkileyebilir.

İkisi aynı türden hastalık değildir. Ancak ikisinin de insan yaşamında ciddi sonuçları olabilir.

Gribe karşı aşılarımız, korunma yollarımız ve gerektiğinde tedavilerimiz var.

Peki, yalnızlığa karşı ne yapıyoruz?

Bir komşunun kapısını çalmak, yaşlı bir yakınımızı aramak, hastalanan bir dostumuza geçmiş olsun demek bu kadar mı zor?

Bazen bir insanın beklediği şey ilaç değil, hatırlanmaktır.

SEVGİSİZLİK, YALAN VE KIRILAN GÜVEN

İnsanı yıpratan yalnızca hastalıklar değildir.

Sevgisizlik, ilgisizlik, tutulmayan sözler ve yalanlar da insanın yaşamında derin izler bırakır.

Özellikle güven duygusunun zedelenmesi, insan ilişkilerinin en ağır sorunlarından biridir.

Bir düşünün…

İnsan hastalandığında doktora gider. Ateşi ölçülür, gerekli incelemeler yapılır, tedavisi düzenlenir.

Peki, güveni kırılan bir insan nereye gider?

Sevdiği tarafından aldatılan, dost bildiğinden yalan işiten, en zor gününde yalnız bırakılan insanın yarasını kim görür?

Bu yaraların iyileşmesi her zaman kolay değildir. Kimi zaman zaman, kimi zaman içten bir özür, kimi zaman da uzman desteği gerekir.

Ama iyileşmenin başlangıcında çoğu kez aynı şey vardır: İnsanın karşısındakini gerçekten dinlemesi.

BAĞIŞIKLIĞIMIZI MI, İNSANLIĞIMIZI MI GÜÇLENDİRELİM?

Bir hekim olarak bu soruya vereceğim cevap açık:

İkisini de.

Bağışıklık sistemimizi korumak için dengeli beslenmeli, yeterince uyumalı, hareket etmeli, önerilen aşılarımızı yaptırmalı ve hastalıklardan korunmaya özen göstermeliyiz.

Ama insanlığımızı korumak için başka sorumluluklarımız da var.

Daha az yargılamalı, daha çok dinlemeliyiz.

Birbirimizin kusurlarını aramak yerine sıkıntılarını anlamaya çalışmalıyız.

Verdiğimiz sözlerin arkasında durmalı, sevgiyi yalnızca güzel cümlelerle değil, davranışlarımızla göstermeliyiz.

Çünkü sağlıklı bir toplum yalnızca iyi donatılmış hastanelerle kurulmaz. Güvenin, dayanışmanın ve karşılıklı saygının yaşatıldığı insan ilişkileri de gerekir.

HEKİMLİĞİN UNUTULMAMASI GEREKEN YÜZÜ

Tıp ilerliyor. Tanı yöntemleri gelişiyor. Bir zamanlar çaresiz görülen pek çok hastalık bugün tedavi edilebiliyor.

Bunlar insanlık adına büyük kazanımlar.

Ancak bütün bu gelişmelerin ortasında kaybetmememiz gereken bir değer var: İnsana insan olduğu için değer vermek.

Bir hastanın yüzüne bakmadan yalnızca bilgisayar ekranına odaklanmakla, gözlerinin içine bakarak onu dinlemek arasında büyük fark vardır.

Hastalıkları tedavi ederken hastanın korkularını da anlamaya çalışmak, hekimliğin insani sorumluluğudur.

Beyaz önlük bize yalnızca bilimsel bilgi taşıma görevi yüklemez. Aynı zamanda güven, özen ve sorumluluk da yükler.

Benim için hekimlik, hastalığın adını koymanın yanında, o hastalığı yaşayan insanı da görebilmektir.

KIŞ GEÇER, PEKİ YA İNSANIN İÇİNDEKİ SOĞUKLUK?

Birkaç ay sonra havalar ısınacak.

Grip mevsimi geride kalacak. Ağaçlar yeniden yeşerecek, sokaklar kalabalıklaşacak.

Fakat insanların birbirine karşı duyarsızlığı sürerse bazı yüreklerde kış hiç bitmeyecek.

Bu nedenle bugün yalnızca sağlığımızı değil, insanlığımızı da sorgulamalıyız.

En son ne zaman yalnız yaşayan birini aradık?

Ne zaman bir insanın derdini, sözünü kesmeden dinledik?

Ne zaman hiçbir karşılık beklemeden bir iyilik yaptık?

Virüslerin değişmesi doğanın bir gerçeğidir. İnsanın değişmesi ise kendi seçimidir.

Unutmayalım, gripten korunmak için bağışıklığımızı güçlendirmeliyiz; fakat birbirimizi kaybetmemek için önce insanlığımızı korumalıyız. Çünkü en tehlikeli virüs, insanın insana karşı merhametini yitirmesidir.

Η ΑΟΡΑΤΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΤΟΥ ΧΕΙΜΩΝΑ: ΓΡΙΠΗ Ή ΜΟΝΑΞΙΑ;

Οι ιοί αλλάζουν, μεταλλάσσονται. Γιατί όμως ο άνθρωπος δυσκολεύεται τόσο πολύ να αλλάξει; Ενώ η ιατρική αναζητά τρόπους να προστατεύσει το σώμα μας, ποιος θα θεραπεύσει τις πληγές ενός ανθρώπου που έχει χάσει τη συμπόνια, την αγάπη και τη συνείδησή του;

ΟΙ ΙΟΙ ΑΛΛΑΖΟΥΝ, ΑΛΛΑ Η ΑΝΘΡΩΠΙΑ;

Δρ. Ντεβρίμ Σούκλα | Άρθρο γνώμης Κάθε χειμώνα αντιμετωπίζουμε τις ίδιες ανησυχίες. Επιδημίες γρίπης, κρυολογήματα, υψηλός πυρετός, επίμονος βήχας, άνθρωποι που περιμένουν στους διαδρόμους των νοσοκομείων…

Ως γιατρός γνωρίζω ότι οι ιοί αλλάζουν. Μεταλλάσσονται, αποκτούν νέα χαρακτηριστικά και μερικές φορές δοκιμάζουν το ανοσοποιητικό μας σύστημα. Οι επιστήμονες παρακολουθούν αυτές τις αλλαγές και αναπτύσσουν εμβόλια και μεθόδους προστασίας.

Υπάρχει όμως ένα άλλο ερώτημα που με απασχολεί εδώ και χρόνια:

Γιατί, ενώ ακόμη και οι ιοί αλλάζουν, ο άνθρωπος παραμένει μερικές φορές εγκλωβισμένος στην ίδια αδιαφορία, στον ίδιο εγωισμό και στην ίδια σκληρότητα;

Κι όμως, ο άνθρωπος δεν χρειάζεται κάποια μετάλλαξη για να αλλάξει. Χρειάζεται λίγη συνείδηση, λίγη κατανόηση και την ικανότητα να αισθανθεί τον πόνο του άλλου.

ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΟΛΕΣ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΠΥΡΕΤΟ

Η ιατρική δεν περιορίζεται μόνο στην αναγνώριση ασθενειών, στη συνταγογράφηση φαρμάκων και στην αξιολόγηση εργαστηριακών εξετάσεων.

Μερικές φορές, ο πραγματικός πόνος ενός ανθρώπου που μπαίνει στο ιατρείο βρίσκεται πολύ πιο βαθιά από τα συμπτώματα που περιγράφει.

Λέει ότι έχει πονοκέφαλο, αλλά ίσως έχει περάσει ημέρες χωρίς να μιλήσει με κανέναν.

Παραπονιέται ότι δεν μπορεί να κοιμηθεί, αλλά αυτό που τον βασανίζει μπορεί να είναι η αδιαφορία που αντιμετωπίζει.

Αναφέρει ένα βάρος στο στήθος. Πίσω από αυτό μπορεί να κρύβεται μια σωματική πάθηση που χρειάζεται ιατρική διερεύνηση, αλλά ενδέχεται επίσης να σχετίζεται με το άγχος που κουβαλά εδώ και καιρό.

Ένας γιατρός δεν μπορεί να αγνοήσει καμία από αυτές τις πιθανότητες.

Γιατί ο άνθρωπος δεν αποτελείται μόνο από όργανα, αγγεία και οστά. Είναι ένα σύνολο συναισθημάτων, φόβων, απογοητεύσεων και ελπίδων.

Δεν έχουν όλες οι ασθένειες πυρετό. Ούτε κάθε πόνος αποτυπώνεται στις εξετάσεις αίματος.

Η ΠΙΟ ΣΙΩΠΗΛΗ ΠΛΕΥΡΑ ΤΟΥ ΧΕΙΜΩΝΑ: Η ΜΟΝΑΞΙΑ

Όταν έρχεται ο χειμώνας, τα παράθυρα κλείνουν, οι δρόμοι ερημώνουν και οι άνθρωποι αποσύρονται στα σπίτια τους.

Υπάρχουν όμως πόρτες που δεν κλείνουν μόνο για να προστατεύσουν τους ανθρώπους από το κρύο. Πίσω από αυτές ζουν άνθρωποι που έχουν ξεχαστεί.

Ηλικιωμένοι που περιμένουν ένα τηλεφώνημα…

Μητέρες και πατέρες που λαχταρούν να ακούσουν τη φωνή των παιδιών τους…

Άνθρωποι που ζουν σε πολυσύχναστες πόλεις, αλλά δεν βρίσκουν ούτε έναν άνθρωπο για να μοιραστούν τον πόνο τους…

Άνθρωποι που, όταν αρρωστήσουν, δεν έχουν κανέναν να τους χτυπήσει την πόρτα…

Οι ιοί της γρίπης προσβάλλουν το αναπνευστικό σύστημα. Η μοναξιά, όμως, μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ψυχική ευεξία, τον ύπνο, την καθημερινή ζωή και, με την πάροδο του χρόνου, ακόμη και τη σωματική υγεία.

Δεν πρόκειται για δύο ίδιες ασθένειες. Ωστόσο, και οι δύο καταστάσεις μπορούν να έχουν σοβαρές συνέπειες στην ανθρώπινη ζωή.

Για τη γρίπη έχουμε εμβόλια, τρόπους πρόληψης και, όταν χρειάζεται, θεραπευτικές επιλογές.

Τι κάνουμε όμως για τη μοναξιά;

Είναι τόσο δύσκολο να χτυπήσουμε την πόρτα ενός γείτονα, να τηλεφωνήσουμε σε έναν ηλικιωμένο συγγενή ή να ευχηθούμε περαστικά σε έναν άρρωστο φίλο;

Μερικές φορές, αυτό που περιμένει ένας άνθρωπος δεν είναι ένα φάρμακο, αλλά να νιώσει ότι κάποιος τον θυμάται.

Η ΕΛΛΕΙΨΗ ΑΓΑΠΗΣ, ΤΟ ΨΕΜΑ ΚΑΙ Η ΚΛΟΝΙΣΜΕΝΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ

Δεν είναι μόνο οι ασθένειες που εξαντλούν τον άνθρωπο.

Η έλλειψη αγάπης, η αδιαφορία, οι ανεκπλήρωτες υποσχέσεις και τα ψέματα αφήνουν επίσης βαθιά σημάδια στη ζωή του.

Ιδιαίτερα η απώλεια της εμπιστοσύνης αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα προβλήματα στις ανθρώπινες σχέσεις.

Σκεφτείτε το λίγο…

Όταν ένας άνθρωπος αρρωσταίνει, πηγαίνει στον γιατρό. Μετρούν τη θερμοκρασία του, γίνονται οι απαραίτητες εξετάσεις και καθορίζεται η θεραπεία του.

Πού πηγαίνει όμως ένας άνθρωπος όταν έχει χάσει την εμπιστοσύνη του;

Ποιος βλέπει τις πληγές εκείνου που προδόθηκε από τον άνθρωπο που αγαπούσε, που άκουσε ψέματα από κάποιον που θεωρούσε φίλο ή που εγκαταλείφθηκε στην πιο δύσκολη στιγμή της ζωής του;

Αυτές οι πληγές δεν επουλώνονται πάντα εύκολα. Μερικές φορές χρειάζεται χρόνος, άλλες φορές μια ειλικρινής συγγνώμη και κάποιες φορές η βοήθεια ενός ειδικού.

Συχνά, όμως, η αρχή της επούλωσης βρίσκεται στο ίδιο πράγμα: στην ικανότητα να ακούμε πραγματικά τον άνθρωπο που έχουμε απέναντί μας.

ΝΑ ΕΝΙΣΧΥΣΟΥΜΕ ΤΟ ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΜΑΣ Ή ΤΗΝ ΑΝΘΡΩΠΙΑ ΜΑΣ;

Ως γιατρός, η απάντησή μου σε αυτό το ερώτημα είναι ξεκάθαρη:

Και τα δύο.

Για να προστατεύσουμε το ανοσοποιητικό μας σύστημα, πρέπει να τρεφόμαστε ισορροπημένα, να κοιμόμαστε επαρκώς, να κινούμαστε, να κάνουμε τους συνιστώμενους εμβολιασμούς και να λαμβάνουμε μέτρα προστασίας από τις ασθένειες.

Για να προστατεύσουμε όμως την ανθρωπιά μας, έχουμε και άλλες ευθύνες.

Πρέπει να κρίνουμε λιγότερο και να ακούμε περισσότερο.

Αντί να αναζητούμε τα ελαττώματα των άλλων, πρέπει να προσπαθούμε να κατανοήσουμε τις δυσκολίες τους.

Πρέπει να τηρούμε τις υποσχέσεις μας και να δείχνουμε την αγάπη μας όχι μόνο με όμορφα λόγια, αλλά και με πράξεις.

Γιατί μια υγιής κοινωνία δεν οικοδομείται μόνο με καλά εξοπλισμένα νοσοκομεία. Χρειάζονται επίσης ανθρώπινες σχέσεις που βασίζονται στην εμπιστοσύνη, την αλληλεγγύη και τον αμοιβαίο σεβασμό.

Η ΑΝΘΡΩΠΙΝΗ ΠΛΕΥΡΑ ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΧΑΣΟΥΜΕ

Η ιατρική προοδεύει. Οι διαγνωστικές μέθοδοι εξελίσσονται. Πολλές ασθένειες που κάποτε θεωρούνταν ανίατες μπορούν σήμερα να αντιμετωπιστούν.

Όλα αυτά αποτελούν σημαντικές κατακτήσεις για την ανθρωπότητα.

Ωστόσο, μέσα σε όλη αυτή την πρόοδο υπάρχει μια αξία που δεν πρέπει να χάσουμε: να εκτιμούμε τον άνθρωπο απλώς και μόνο επειδή είναι άνθρωπος.

Υπάρχει μεγάλη διαφορά ανάμεσα στο να κοιτάζει ένας γιατρός μόνο την οθόνη του υπολογιστή χωρίς να βλέπει το πρόσωπο του ασθενούς και στο να τον κοιτάζει στα μάτια και να τον ακούει προσεκτικά.

Η προσπάθεια να κατανοήσουμε τους φόβους του ασθενούς, ενώ παράλληλα θεραπεύουμε την ασθένειά του, αποτελεί ανθρώπινη ευθύνη της ιατρικής.

Η λευκή ιατρική μπλούζα δεν μας αναθέτει μόνο την ευθύνη της επιστημονικής γνώσης. Μας αναθέτει επίσης την ευθύνη της εμπιστοσύνης, της φροντίδας και του σεβασμού.

Για μένα, η ιατρική δεν σημαίνει μόνο να δίνω ένα όνομα στην ασθένεια, αλλά και να βλέπω τον άνθρωπο που ζει με αυτήν.

Ο ΧΕΙΜΩΝΑΣ ΠΕΡΝΑ, ΑΛΛΑ ΤΟ ΚΡΥΟ ΜΕΣΑ ΣΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ;

Σε λίγους μήνες ο καιρός θα ζεστάνει.

Η εποχή της γρίπης θα περάσει. Τα δέντρα θα πρασινίσουν ξανά και οι δρόμοι θα γεμίσουν κόσμο.

Αν όμως συνεχιστεί η αδιαφορία των ανθρώπων μεταξύ τους, σε κάποιες καρδιές ο χειμώνας δεν θα τελειώσει ποτέ.

Γι’ αυτό σήμερα πρέπει να αναρωτηθούμε όχι μόνο για την υγεία μας, αλλά και για την ανθρωπιά μας.

Πότε ήταν η τελευταία φορά που τηλεφωνήσαμε σε κάποιον που ζει μόνος;

Πότε ακούσαμε τον πόνο ενός ανθρώπου χωρίς να τον διακόψουμε;

Πότε κάναμε μια καλή πράξη χωρίς να περιμένουμε κανένα αντάλλαγμα;

Η μετάλλαξη των ιών είναι μια πραγματικότητα της φύσης. Η αλλαγή του ανθρώπου, όμως, είναι δική του επιλογή.

Ας μην ξεχνάμε ότι για να προστατευτούμε από τη γρίπη πρέπει να ενισχύουμε την άμυνα του οργανισμού μας. Για να μη χάσουμε όμως ο ένας τον άλλον, πρέπει πρώτα να προστατεύσουμε την ανθρωπιά μας. Γιατί ο πιο επικίνδυνος ιός είναι να χάσει ο άνθρωπος τη συμπόνια του για τον συνάνθρωπό του.

About Author